T.C.
SOSYAL GÜVENLİK
KURUMU BAŞKANLIĞI
Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü
Sayı : E-13986510-206.05.02-144194078
Tarih: 26.6.2026
Konu : 2011/13 Sayılı Genelge
GENELGE
2026/16
16.05.2026 tarihli ve 33255 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
kapsamında yapılan düzenlemeler doğrultusunda, 04.02.2011 tarihli ve 2011/13
sayılı "İlişiksizlik Belgesi" konulu Genelge'nin ilgili bölümleri
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
04.02.2011
tarihli ve 2011/13 sayılı Genelge'nin;
1- "1) GENEL AÇIKLAMALAR" başlıklı bölümünün on birinci paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Kamu idareleri, döner sermayeli kuruluşlar, kanunla kurulan
kurum ve kuruluşlar ile bankalar tarafından ihale mevzuatına göre yaptırılan
işlerden ve özel nitelikteki inşaat işlerinden dolayı bu işleri yapan işveren
tarafından yeterli işçilik bildirilmiş olup olmadığı Kurumca araştırılır. Bu
araştırma sonucunda yeterli işçiliğin bildirilmemiş olduğu anlaşılırsa, eksik
bildirilen işçilik tutarı üzerinden hesaplanan prim tutarı, 89'uncu madde
gereği hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte bir ay içinde
ödenmek üzere işverene tebliğ edilir. (Değişik,16.05.2024 tarihli ve 2024/7
sayılı Genelge) Tebliğ edilen prim ve gecikme cezası ve gecikme zammının
ödenmesi, taahhütname verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç
kesinleşir. Söz konusu borca itirazda bulunulmaması halinde işveren hakkında 88
inci ve 89 uncu maddeler uyarınca işlem yapılır. Tebliğ tarihinden itibaren bir
ay içerisinde ünitece hesaplanan borca işverence faturalı işçilik ödemeleri,
fatura mukabili iş yaptırılması, işin kısmen devamlı işyeri sigortalıları ile
yapılması veya Kanun'un 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamı
dışındaki kişilerin çalışması nedenleriyle itiraz edilmesi halinde söz konusu
iş, incelenmek üzere Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup Başkanlığına
intikal ettirilecektir.
2-
2
nci bölümün başlığı "ARAŞTIRMA İŞLEMİ VE İLİŞİKSİZLİK BELGESİ VERİLMESİ
SÜRECİ" şeklinde değiştirilmiş, birinci paragraf olacak şekilde yeni bir
paragraf eklenmiş ve ikinci paragrafı ile 2.1, 2.2.1, 2.2.2, 2.4, 2.7 numaralı
bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, 2.5 numaralı bendinde yer alan
"ön değerlendirmesi" ibaresi "araştırma işlemi" şeklinde,
2.8 numaralı bendinde yer alan "Ön değerlendirme" ibaresi
"Araştırma" şeklinde değiştirilmiş, 2.9 numaralı bendinde yer alan
"belirlenen tutarın ödenmemesi" ibaresi metinden çıkarılmıştır.
2) ARAŞTIRMA
İŞLEMİ VE İLİŞİKSİZLİK BELGESİ VERİLMESİ SÜRECİ
Araştırma işlemi; kamu idareleri, döner sermayeli kuruluşlar,
kanunla kurulan kurum ve kuruluşlar ile bankalar tarafından ihale mevzuatına
göre yaptırılan işlerden ve özel nitelikteki inşaat işlerinden dolayı bu işleri
yapan işveren tarafından yeterli işçilik bildirilmiş olup olmadığı hususunda
asgari işçilik oranı üzerinden hesaplanan asgari işçilik tutarı ile Kuruma
bildirilmiş olan prime esas kazanç tutarı dikkate alınarak varsa fark işçilik
tutarı ve buna bağlı olarak ödenmesi gereken prim tutarının hesaplanması işlemi
ile hesaplama işlemi yapılmasına gerek olmadığı durumlarda, kapsamda yer alan
işlere yönelik ilgili kurum ve kuruluşlardan elde edilen bilgi ve belgeler ile
Kuruma yapılan bildirimler doğrultusunda ilgili işyerlerine ilişkin gerekli
kontrollerin sağlanması işlemini ifade eder.
İhale konulu işler ve özel nitelikteki inşaatlarda araştırma
işlemi ve ilişiksizlik belgesi verilmesi süreci şu şekilde işlemektedir:
2.1-
İşveren
veya özel nitelikteki inşaat sahibi tarafından işin bitimine ilişkin
dilekçesinin SGİM veya SGM'ye verilmesi ya da Kurumumuzca yapılan
araştırmalarda işin bittiğinin tespit edilmesi ile süreç başlar.
2.2.1-
İlgili
kamu kurumundan gelen bilgi ve belgelerin eksik olmaması durumunda dosya
kontrol ve değerlendirme aşamasına geçilir.
2.2.2-
İlgili
kamu kurumundan gelen bilgi ve belgelerin eksik olması durumunda eksiklerin
giderilmesi amacıyla ilgili kamu kurumuyla tekrar yazışma yapılır.
2.4-
Yapılan
kontrollerde ilgili kamu kurumundan alınan bilgilerle uyumlu olmayan durumlar
ortaya çıktığında bu uyumsuzlukların giderilmesi işlemi telefon ve tebligatla
işverenden istenir, bu işlemlerin işveren veya inşaat sahiplerince yapılamaması
durumunda re'sen yapılır.
2.7-
İşin
idarece yükleniciye malzeme verilmek suretiyle yaptırılması veya işin Asgari
İşçilik Oranlarını Gösterir Tebliğde yer almaması veyahut tebliğ edilen tutara
dayanak işçilik oranına itiraz edilmesi durumlarında, işin asgari işçilik
oranının Asgari İşçilik Tespit Komisyonunca (AİTK) tespit edilmesi amacıyla
işle ilgili tüm bilgi ve belgeler (Değişik, 10.12.2013 tarihli ve 2013/41
sayılı Genelge) Asgari İşçilik Daire Başkanlığına gönderilir. AİTK 1 ay
içerisinde asgari işçilik oranını belirleyerek ilgili birime gönderir. Bu orana
1 ay içerisinde itiraz hakkı bulunmaktadır. İtiraz edilmesi durumunda AİTK
tarafından on beş gün içerisinde oran belirlenerek ilgili birime gönderilir. Bu
orana artık itiraz edilemez ve oran kesinleşir. Bu oran baz alınarak asgari
işçilik araştırma işlemi yapılır.
3-
"3)
İHALE KONUSU İŞLERDE İLİŞİKSİZLİK BELGESİ" başlıklı bölümün 3.1 numaralı
bendinin ilk paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar eklenmiş,
3.2 numaralı bendinde yer alan "sözleşmesinde" ibaresi
"sözleşmesinde veya şartnamesinde" şeklinde, "sözleşmesi"
ibaresi sözleşmesi veya şartnamesi" şeklinde değiştirilmiştir.
3.1-
İşin
geçici kabulü noksansız yapılmakla birlikte işverene ödenmesi gereken toplam
istihkak tutarının bildirilmemesi ve işverence talep edilmesi halinde, işverene
ödenen hakediş tutarı üzerinden araştırma yapılabilir. Ancak, ilişiksizlik
belgesi düzenlenmez. Daha sonraki bir tarihte ihale makamı tarafından ödenmesi
gereken toplam istihkak tutarının bildirilmesi durumunda, daha önce araştırma
yapılan tutar toplam istihkak bedelinden düşülerek kalan tutar üzerinden
yapılan araştırma sonucu ilişiksizlik belgesi düzenlenir.
Örnek 1- Asgari işçilik oranı %9 olan ve 01.03.2024
tarihinde başlanılan A ihale konusu işin noksansız geçici kabulü 15.04.2025
tarihinde yapılmıştır. İhale makamı tarafından, kesin (son) hakediş raporunun
henüz düzenlenmediği gerekçesiyle işverene ödenmesi gereken toplam hakediş
tutarı bildirilmemiş ve noksansız geçici kabul tarihi itibarıyla işverene
ödenen hakediş tutarının 10.000.000 TL olduğu belirtilmiştir. 01.03.2024 -
15.04.2025 tarihleri arasında söz konusu iş dolayısıyla Kuruma bildirilen prime
esas kazanç tutarı 500.000 TL'dir. İşveren tarafından ödenen hakediş tutarı
üzerinden araştırma işlemi yapılmasının talep edilmesi halinde;
İşin geçici kabulü noksansız yapıldığı için işverenin talebi
kabul edilecektir.
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarı: 10.000.000 x
%6,75 = 675.000 TL
Fark işçilik tutarı: 675.000 - 500.000 = 175.000 TL
Ödenmesi gereken prim tutarı: 175.000 x %34,75 = 60.812,5 TL
Buna göre, hesaplanan 60.812,5 TL 2025/Nisan ayına tahakkuk
ettirilerek, hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte ödenmek
üzere işverene tebliğ edilecektir. İşveren tarafından tebliğ edilen borcun
ödenmesi halinde, ilişiksizlik belgesi düzenlenmeyecek ve dosyanın İZ işlemi
yapılmayacaktır.
İhale makamı tarafından, 17.02.2026 tarihinde işin kesin
hakediş raporunun düzenlendiği, işverene 1.000.000 TL ilave hakediş ödemesi
yapıldığı ve söz konusu iş için ödenmesi gereken toplam istihkak tutarının
11.000.000 TL olduğunun bildirilmesi durumunda;
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarı: 1.000.000 x
%6,75 = 67.500 TL
Ödenmesi gereken prim tutarı: 67.500 x %34,75 = 23.456,25 TL
Buna göre, hesaplanan 23.456,25 TL 2025/Nisan ayına tahakkuk
ettirilerek hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte ödenmek
üzere işverene tebliğ edilecektir. İşveren tarafından tebliğ edilen borcun
ödenmesi halinde, ilişiksizlik belgesi düzenlenerek işyeri dosyasının İZ işlemi
yapılacaktır.
Örnek 2- Asgari işçilik oranı %9 olan ve 01.03.2024
tarihinde başlanılan A ihale konusu işin noksansız geçici kabulü 15.04.2025
tarihinde yapılmıştır. İhale makamı tarafından, son hakediş raporunun henüz
düzenlenmediği belirtilerek işverene ödenmesi gereken toplam hakediş tutarı
bildirilmemiş ve noksansız geçici kabul tarihi itibarıyla işverene ödenen
hakediş tutarının 10.000.000 TL olduğu belirtilmiştir. 01.03.2024 ila
15.04.2025 tarihleri arasında söz konusu iş dolayısıyla Kuruma bildirilen prime
esas kazanç tutarı 700.000 TL'dir. İşveren tarafından ödenen hakediş tutarı
üzerinden araştırma işlemi yapılmasının talep edilmesi halinde;
İşin geçici kabulü noksansız yapıldığı için işverenin talebi
kabul edilecektir.
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarı: 10.000.000 x
%6,75 = 675.000 TL
İşveren tarafından bildirilen prime esas kazanç tutarı,
bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarından 25.000 TL
(700.000>675.000) fazla olduğu tespit edilmekle beraber toplam istihkak
üzerinden araştırma yapılmadığından bu aşamada ilişiksizlik belgesi
düzenlenmeyecek ve dosyanın İZ işlemi yapılmayacaktır.
İhale makamı tarafından, 17.02.2026 tarihinde işin son hakediş
raporunun düzenlendiği, işverene 1.000.000 TL daha hakediş ödemesi yapıldığı ve
söz konusu iş dolayısıyla işverene ödenmesi gereken toplam istihkak tutarının
11.000.000 TL olduğunun bildirilmesi durumunda;
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarı: 1.000.000 x
%6,75 = 67.500 TL
Önceki hesaplamada kullanılan bildirilmesi gereken prime esas
kazanç tutarı son hesaplamada kullanılmayacak ancak 25.000 TL fazla bildirim
dikkate alınacaktır. Buna göre;
Bildirilen tutar: 700.000 - 675.000 = 25.000 TL
Fark işçilik tutarı: 67.500 - 25.000 = 42.500 TL
Ödenmesi gereken prim tutarı: 42.500 x %34,75 = 14.768,75 TL
Buna göre, hesaplanan 14.768,75 TL fark prim tutarı 2025/Nisan
ayına tahakkuk ettirilerek hesaplanacak gecikme cezası ve gecikme zammı ile
birlikte ödenmek üzere işverene tebliğ edilecektir. İşveren tarafından tebliğ
edilen borcun ödenmesi halinde, ilişiksizlik belgesi düzenlenerek işyeri
dosyasının İZ işlemi yapılacaktır.
İhaleli işin yarım kalması veya ihalenin feshedilmesi
durumunda, işverene ödenen hakediş tutarı üzerinden araştırma işlemi yapılır.
Herhangi bir hakediş ödemesi yapılmamış ise araştırma işlemi yapılmaz.
4-
"4)
İHALE KONUSU İŞLERİN DEVAMLI İŞYERİ SİGORTALILARI İLE YAPILMASI" başlıklı
bölümünün 4.3 numaralı bendinin son iki paragrafı aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Yapılan araştırma işlemi sonucunda, ihale konusu işin yapıldığı
süre zarfında Kuruma bildirilmiş prime esas kazanç tutarının, bildirilmesi
gereken prime esas kazanç tutarının altında olduğunun tespit edilmesi halinde
farktan kaynaklanan prim, bir ay içinde ödenmesi için işverene tebliğ edilir.
İşverence borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi, taahhütname
verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç kesinleşir ve işlemler
sonuçlandırılır.
İşveren tarafından, ünitece hesaplanan fark prim borcuna tebliğ
tarihinden itibaren bir ay içerisinde faturalı işçilik ödemeleri, fatura
mukabili iş yaptırılması, işin kısmen işverene ait başka işyeri sigortalıları
ile yapılması veya Kanun'un 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamı dışındaki kişilerin çalışması nedeniyle itiraz edilmesi halinde söz
konusu iş, incelenmek üzere Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup
Başkanlığına intikal ettirilecektir.
5-
6
ncı bölümün başlığı "ÖZEL NİTELİKTEKİ İNŞAAT İŞLERİNDE İLİŞİKSİZLİK
BELGESİ" şeklinde değiştirilmiş, 6.1 numaralı bendin birinci paragrafından
sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraf eklenmiş, 6.2 numaralı bendinde yer alan
"bina maliyeti" ibaresi "inşaat maliyeti" şeklinde
değiştirilmiş, 6.6 ve 6.7 numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş,
6.11 numaralı bendinde yer alan "özel bina inşaatının" ibaresi
"özel nitelikteki inşaat işinin" şeklinde değiştirilmiştir.
6) ÖZEL
NİTELİKTEKİ İNŞAAT İŞLERİNDE İLİŞİKSİZLİK BELGESİ
6.1-
Sosyal
Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 27 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği
tek işyeri dosyasından yürütülmesine ünitece izin verilen, birden fazla yapı
ruhsatı bulunan, yapı sınıf ve grubu ve/veya asgari işçilik oranı farklı olan
özel nitelikteki inşaat işleri tamamlandıktan sonra, her bir ruhsata istinaden
ayrı ayrı araştırma işlemi yapılacak ve hesaplanan fark işçilik tutarları
toplamı, bildirilen toplam prime esas kazanç tutarı ile karşılaştırılacaktır.
Örnek 1: İksa ruhsatına istinaden 01.03.2026 tarihinde
işyeri dosyası açılmış ve sigortalı bildirimi yapılmaya başlanmıştır. İnşaatın
yüzölçümü 500 m2, yapı sınıf ve grubu II-A, Asgari İşçilik
Oranlarını Gösterir Tebliğdeki oranı %6'dır. Aynı işveren tarafından, inşaat
ruhsatına istinaden 15.04.2026 tarihinde farklı bir işyeri dosyası açılmıştır.
İnşaatın yüzölçümü 4000 m2, yapı sınıf ve grubu III-C, Asgari İşçilik
Oranlarını Gösterir Tebliğdeki oranı %9'dur. 02.06.2026 tarihinde işveren
tarafından, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 27 nci maddesine istinaden
işyeri dosyalarının birleştirilmesi talep edilmiştir. Parsellerin bitişik
olması, işveren tarafından ilk işin başlangıç tarihinden itibaren altı aylık
süre içerisinde talepte bulunulması ve sigortalıların birbirine karışması
nedeniyle işverenin talebi kabul edilmiş ve işyeri dosyaları birleştirilmiştir.
İnşaat 22.04.2027 tarihinde tamamlanmıştır. Kuruma bildirilen prime esas kazanç
tutarı 6.000.000 TL'dir. Bu durumda 500 m2 ve 4.000 m2 için ayrı ayrı hesaplama
işlemi yapılacaktır. Buna göre;
2026 yılı II-A birim maliyet bedeli: 8.100 TL/m2
İnşaatın maliyeti: 500 x 8.100 = 4.050.000 TL
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 4.050.000 x %4.5 =
182.250 TL
2026 yılı III-C birim maliyet bedeli: 23.400 TL/m2
İnşaatın maliyeti: 4.000 x 23.400 = 93.600.000 TL
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 93.600.000 x %6,75 =
6.318.000 TL
Toplam bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 6.318.000 +
182.250 = 6.500.250 TL
Fark işçilik tutarı: 6.500.250 - 6.000.000 = 500.250 TL
olacaktır. Bu tutar üzerinden hesap edilen fark prim borcunun ödenmesi ve söz
konusu işyeri dosyasından başkaca borcun bulunmaması halinde ilişiksizlik
belgesi verilecektir.
Örnek 2: Yüz ölçümü 30.000 m2, yapı sınıf ve grubu IV-C,
asgari işçilik oranı %9 olan alışveriş merkezi inşaatı için 01.03.2026
tarihinde işyeri dosyası açılmış ve sigortalı bildirimi yapılmaya başlanmıştır.
Aynı işveren tarafından, yüzölçümü 1.000 m2, yapı sınıf ve grubu III-B, asgari
işçilik oranı %9 olan konut inşaatı için 15.04.2026 tarihinde farklı bir işyeri
dosyası açılmıştır. 02.06.2026 tarihinde işveren tarafından, Sosyal Sigorta
İşlemleri Yönetmeliği'nin 27 nci maddesine istinaden işyeri dosyalarının
birleştirilmesi talep edilmiştir. Parsellerin bitişik olması, işveren
tarafından ilk işin başlangıç tarihinden itibaren altı aylık süre içerisinde
talepte bulunulması ve sigortalıların birbirine karışması nedeniyle işverenin
talebi kabul edilmiş ve işyeri dosyaları birleştirilmiştir. İnşaat 22.04.2027
tarihinde tamamlanmıştır. Kuruma bildirilen prime esas kazanç tutarı 83.000.000
TL'dir. Bu durumda 30.000 m2 ve 1.000 m2 için ayrı ayrı hesaplama
işlemi yapılacaktır. Buna göre;
2026 yılı IV-C birim maliyet bedeli: 40.500 TL/m2
İnşaatın maliyeti: 30.000 x 40.500 = 1.215.000.000 TL
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 1.215.000.000 x %6,75 =
82.012.500 TL
2026 yılı III-B birim maliyet bedeli: 21.050 TL/m2
İnşaatın maliyeti: 1.000 x 21.050 = 21.050.000 TL
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 21.050.000 x %6,75 =
1.420.875 TL
Toplam bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 82.012.500 +
1.420.875 = 83.433.375 TL
Fark işçilik tutarı: 83.433.375 - 83.000.000 = 433.375 TL
olacaktır. Bu tutar üzerinden hesap edilen fark prim borcunun ödenmesi ve söz
konusu işyeri dosyasından başkaca borcun bulunmaması halinde ilişiksizlik
belgesi verilecektir.
6.6-
Başladığı
yıl içinde bitirilmiş olan inşaat maliyetinin hesaplanmasında inşaatın bittiği
tarihte geçerli olan birim maliyet bedeli esas alınır. Başladığı yıldan sonraki
yıllarda bitirilmiş inşaat maliyetinin hesabında ise; inşaatın bitirildiği yıl
hariç olmak üzere, inşaatın başladığı yıl ile bitirildiği yıl arasındaki tüm
yıllara ait birim maliyet bedellerinin aritmetik ortalaması sonucu bulunan
birim maliyet bedeli esas alınır. Birden fazla birim maliyet bedelinin
yayımlandığı yıl olması halinde, aritmetik ortalama hesabında o yıl içerisinde
yayımlanan son birim maliyet bedeli dikkate alınır.
Aritmetik ortalama hesabında, hesaplamada kullanılacak yıla ait
birim maliyet bedeli bulunmaması durumunda, Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği İl Müdürlükleri ile yazışma yapılarak hangi birim maliyet bedelinin
esas alınması gerektiği sorulacak ve gelen cevaba göre işlem yapılacaktır.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlükleri ile
yapılan yazışma sonucu birim maliyet bedelinin belirlenememesi durumunda,
araştırma işleminde esas alınacak yapı sınıf ve grubu, yapının kullanım amacı,
niteliği ve özellikleri dikkate alınarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanlığınca yayımlanan yapı yaklaşık birim maliyet listesinden ünitece
belirlenecektir.
Ünitece belirlenememesi veya belirlenen birim maliyet bedeline
işverence itirazda bulunulması halinde, yapının kullanım amacı, niteliği ve
özelliklerinin tespiti amacıyla dosya sosyal güvenlik denetmenleri servisine
sevk edilecek ve denetmen tarafından düzenlenen raporda belirtilen tespitlere
istinaden araştırma işleminde esas alınması gereken yapı sınıf ve grubu, Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan yapı yaklaşık birim
maliyet listesinden ünitece belirlenecektir.
6.7-
5.2026
tarihli ve 33255 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sosyal Sigorta İşlemleri
Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in yayımlandığı tarih
itibarıyla aritmetik ortalama hesabına göre araştırma işlemi yapılması
gerektiğinden;
-
16.05.2026
tarihi ve sonrasında biten,
-
16.05.2026
tarihinden önce bitmiş olmakla birlikte henüz araştırma işlemi yapılmayan veya
araştırma işlemi yapılmış olmakla birlikte fark prim borcu idari aşamada
kesinleşmemiş olan,
özel nitelikteki inşaat işlerinde aritmetik ortalama hesabına
göre araştırma işlemi yapılacaktır.
Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önceki hesaplama yöntemi
esas alınarak araştırma işlemi yapılan ve 16.05.2026 tarihi ve sonrasında idari
aşamada kesinleşen işlemler için ise;
-
2 yıl
ve daha az sürede tamamlanan özel nitelikteki inşaat işlerinde hesaplama
yöntemi değişmediğinden herhangi bir işlem yapılmayacaktır.
-
2
yıldan uzun süren özel nitelikteki inşaat işleri için yapılan ilk araştırma
işlemi iptal edilerek aritmetik ortalama hesabına göre yeniden araştırma işlemi
yapılacaktır.
2 yıldan uzun süren özel nitelikteki inşaat işlerinde
Yönetmeliğin yayımlandığı tarihten önceki hesaplama yöntemi esas alınarak
Sosyal Güvenlik Müfettişlerince/serbest muhasebeci malî müşavirler ile yeminli
malî müşavirlerce düzenlenen rapora istinaden ünitece;
-
16.05.2026
tarihi itibarıyla henüz işlem yapılmamış,
-
işlem
yapılmış olmakla birlikte tebliğ edilen fark prim borcu 16.05.2026 tarihi ve
sonrasında idari aşamada kesinleşmiş,
ise söz konusu raporlar aritmetik ortalama hesabı esas alınarak
yeniden düzenlenmek üzere Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup
Başkanlığına veya ilgili SMMM/YMM'lere gönderilecektir.
Örnek 1- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 03.09.2025 tarihinde başlanmış ve 18.05.2026 yılında inşaat
tamamlanmıştır. Bu durumda;
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
olduğundan araştırma işlemi bu birim maliyet bedeli üzerinden yapılacaktır.
Örnek 2- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 01.12.2023 tarihinde başlanmış ve 20.05.2026 tarihinde inşaat
tamamlanmıştır. Bu durumda;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacaktır.
Örnek 3- IV-A yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 15.11.2023 tarihinde başlanmıştır. 2025 yılında proje tadilat ruhsatı
alınmış ve inşaatın yapı sınıf ve grubu değişerek III-C olmuştur. İnşaat
17.05.2026 tarihinde bitirilmiştir. Bu durumda;
2023 yılı IV-A birim maliyet bedeli: 10.200 TL/m2
2024 yılı IV-A birim maliyet bedeli: 15.300 TL/m2
2025 yılı III-C birim maliyet bedeli: 19.150 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (10.200 + 15.300
+ 19.150) /3 = 14.883,33 TL/m2 olacaktır.
Örnek 4- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 01.02.2023 tarihinde başlanmıştır. İnşaat faaliyetine 2024 ve 2025
yıllarında ara verilmiş ve 16.05.2026 tarihinde inşaat tamamlanmıştır. Bu
durumda;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacaktır.
Örnek 5- 15.04.2023 tarihinde başlanan inşaat işi
17.05.2026 tarihinde bitirilmiştir. İnşaat işi için iş bittikten sonra
20.05.2026 tarihinde ruhsat alınmıştır. İnşaatın yapı sınıf ve grubu III-B
olarak belirlenmiştir. Bu durumda;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacaktır.
Örnek 6- 15.04.2023 tarihinde başlanan inşaat işi
17.05.2026 tarihinde bitirilmiştir. İnşaat işi için iş bittikten sonra
20.05.2026 tarihinde ruhsat alınmıştır. İnşaatın yapı sınıf ve grubu III-C
olarak belirlenmiştir. 2023 ve 2024 yıllarında Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanlığınca III-C birim maliyet bedeli belirlenmemiştir. Bu
durumda;
Yapının kullanım amacı, niteliği ve özellikleri dikkate
alınarak 2023 ve 2024 yıllarına ilişkin hangi yapı sınıf ve grubunun esas
alınması gerektiği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne
sorulacak ve gelen cevaba istinaden işlem yapılacaktır.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile yapılan
yazışma sonucu birim maliyet bedelinin belirlenememesi durumunda yapının
kullanım amacı, niteliği ve özellikleri dikkate alınarak 2023 ve 2024 yıllarına
ilişkin ünitece belirlenecek yapı sınıf ve grubuna ait birim maliyet bedelleri
hesaplamada kullanılacaktır. Ünitece birim maliyet bedelinin belirlenememesi
veya belirlenen birim maliyet bedeline işverence itirazda bulunulması halinde,
yapının kullanım amacı, niteliği ve özelliklerinin tespiti amacıyla dosya
sosyal güvenlik denetmenleri servisine sevk edilecek ve denetmen tarafından
düzenlenecek olan rapordaki tespitlere istinaden ünitece belirlenen yapı sınıf
ve grubuna ait birim maliyet bedelleri hesaplamada kullanılacaktır.
Örnek 7- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 17.02.2023 tarihinde başlanmış ve 10.05.2026 tarihinde inşaat
tamamlanmıştır. İşveren tarafından 11.05.2026 tarihinde iş bitim dilekçesi
verilmiştir. Yönetmeliğin yürürlük tarihi olan 16.05.2026 tarihi itibarıyla
henüz araştırma işlemi yapılmamıştır. Bu durumda;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacaktır.
Örnek 8- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 17.02.2023 tarihinde başlanmış ve 05.05.2026 tarihinde inşaat
tamamlanmıştır. İşveren tarafından 06.05.2026 tarihinde iş bitim dilekçesi
verilmiştir. İnşaatın bittiği yıldan önceki yıl olan 2025 yılına ait birim
maliyet bedeli olan 18.200 TL/m2 üzerinden araştırma işlemi yapılmış ve çıkan
fark prim borcu 11.05.2026 tarihinde işverene tebliğ edilmiştir. İşverence,
tebliğ edilen fark prim borcu ödenmemiştir. Yönetmeliğin yayımlandığı
16.05.2026 tarihi itibarıyla işverenin, fark prim borcuna itiraz süresi henüz
dolmadığından, inşaatın bittiği yıldan önceki yıla ait 2025 yılı III-B birim
maliyet bedeli olan 18.200 TL/m2 üzerinden yapılan araştırma işlemi iptal
edilerek aritmetik hesaplama yöntemine göre yeniden hesaplama yapılacaktır.
Buna göre;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacağından, 13.866,66 TL/m2 üzerinden yeniden
hesaplama yapılacaktır.
Örnek 9- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 17.02.2023 tarihinde başlanmış ve 01.04.2026 tarihinde inşaat
tamamlanmıştır. İşveren tarafından 02.04.2026 tarihinde iş bitim dilekçesi
verilmiştir. İnşaatın bittiği yıldan önceki yıl olan 2025 yılına ait birim
maliyet bedeli 18.200 TL/m2 üzerinden araştırma işlemi yapılmış ve çıkan fark
prim borcu 06.04.2026 tarihinde işverene tebliğ edilmiştir. İşverence, borcun
tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde herhangi bir itirazda bulunulmamış
ve borç yönetmeliğin yayımlandığı 16.05.2026 tarihinden önce kesinleşmiştir.
18.05.2026 tarihinde işverence, aritmetik hesaplama yöntemi kullanılarak tekrar
hesaplama işlemi yapılması talep edilmiştir. Bu durumda, işverenin talebi
reddedilecektir.
Örnek 10- III-B yapı sınıf ve grubunda yer alan inşaat
işine 22.04.2023 tarihinde başlanmış ve 02.05.2026 tarihinde inşaat
tamamlanmıştır. İşveren tarafından 03.05.2026 tarihinde iş bitim dilekçesi
verilmiştir. İnşaatın bittiği yıldan önceki yıl olan 2025 yılına ait birim
maliyet bedeli olan 18.200 TL/m2 üzerinden araştırma işlemi yapılmış
ve çıkan fark prim borcu 11.05.2026 tarihinde işverene tebliğ edilmiştir.
Tebliğ edilen fark prim borcu 18.05.2026 tarihinde ödenmiştir. Bu durumda,
16.05.2026 tarihinden sonra fark prim borcunun kesinleşmesi ve inşaatın 2
yıldan uzun sürede tamamlanmasından dolayı, inşaatın bittiği yıldan önceki yıla
ait 2025 yılı birim maliyet bedeli olan 18.200 TL/m2 üzerinden yapılan
araştırma işlemi iptal edilerek aritmetik hesaplama yöntemine göre yeniden
hesaplama yapılacaktır.
Buna göre;
2023 yılı III-B birim maliyet bedeli: 9.000 TL/m2
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/m2
Hesaplamada kullanılacak birim maliyet bedeli: (9.000 + 14.400
+ 18.200) /3 = 13.866,66 TL/m2 olacağından, 13.866,66 TL/m2 üzerinden yeniden
hesaplama yapılacaktır.
Örnek 11- 22.04.2023 tarihinde başlanan özel nitelikteki
inşaat işi 01.03.2026 tarihinde bitmiştir. 05.03.2026 tarihinde, 2025 yılına
ait yapı sınıf ve grubu esas alınarak araştırma işlemi yapılmış ve fark prim
borcu işverene tebliğ edilmiştir. İşverence, tebliğ edilen borca fatura
mukabili iş yaptırıldığı gerekçesiyle 10.03.2026 tarihinde itiraz edilmiş ve
dosya Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup Başkanlığına
gönderilmiştir. Müfettiş tarafından, 16.05.2026 tarihinde yapılan Yönetmelik
değişikliği öncesi düzenlenen rapor 14.05.2026 tarihinde ilgili üniteye
gönderilmiştir. 16.05.2026 tarihi itibarıyla ünitece henüz işlem yapılmamıştır.
Bu durumda, söz konusu rapor 16.05.2026 tarihinde yapılan Yönetmelik
değişikliği esas alınarak yeniden düzenlenmek üzere Rehberlik ve Teftiş
Başkanlığının ilgili Grup Başkanlığına gönderilecektir.
Örnek 12- 22.04.2023 tarihinde başlanan özel nitelikteki
inşaat işi 01.03.2026 tarihinde bitmiştir. 05.03.2026 tarihinde, 2025 yılına
ait yapı sınıf ve grubu esas alınarak araştırma işlemi yapılmış ve fark prim
borcu işverene tebliğ edilmiştir. İşverence, tebliğ edilen borca fatura
mukabili iş yaptırıldığı gerekçesiyle 10.03.2026 tarihinde itiraz edilmiş ve
dosya Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup Başkanlığına
gönderilmiştir. Müfettiş tarafından, 16.05.2026 tarihinde yapılan Yönetmelik
değişikliği öncesi düzenlenen rapor 14.05.2026 tarihinde ilgili üniteye
gönderilmiştir. Müfettiş raporuna istinaden tebliğ edilen fark prim borcu
18.05.2026 tarihinde işverence ödenmiştir. Bu durumda, fark prim borcu
kesinleşme tarihi 16.05.2026 tarihinden sonra olduğundan, söz konusu rapor
16.05.2026 tarihinde yapılan Yönetmelik değişikliği esas alınarak yeniden
düzenlenmek üzere Rehberlik ve Teftiş Başkanlığının ilgili Grup Başkanlığına
gönderilecektir.
6-
7-
Araştırma, inşaatın bittiği tarihten sonra yapılır. Ancak, bu işlem,
inşaatın el değiştirmesi, talep edilmesi halinde inşaatın biten kısmı ve
benzeri hallerde, inşaat, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği ekinde yer alan "İnşaatın
ikmal Edilen Kısmının Bina Maliyetine Oranlarını Gösterir Cetvel" de
gösterilen durumlara uygun bulunduğu takdirde bu oranlar aynen, uymadığı
takdirde ise, yapılmayan kısımlar yapılan kısımlara oranlanarak bulunacak
maliyet esas alınmak suretiyle inşaatın herhangi bir safhasında da yapılabilir.
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 111 inci maddesinin
onuncu fıkrasında, "Kapanma, terk veya tasfiye olmadığı hâlde en az iki
yıl süre ile sigortalı çalıştırılmadığı işveren tarafından bildirilen veya
Kurumca tespit edilen özel nitelikteki inşaat işyerlerinde, sigortalı
çalıştırılmaya son verilen tarih itibarıyla ünitece re'sen araştırma işlemi
yapılır." hükmü yer almıştır.
Buna göre, Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nin 111 inci
maddesinin onuncu fıkrasındaki düzenlemenin 16.05.2026 tarihinde yürürlüğe
girmesi ve hukukun temel ilkelerinden biri olan kanunların geriye yürümezliği
ilkesi nedeniyle, 2026/Mayıs dönemi ve sonrasında verilen son muhtasar ve prim
hizmet beyannamesi/aylık prim ve hizmet belgesi döneminden itibaren en az 2 yıl
muhtasar ve prim hizmet beyannamesi/ aylık prim ve hizmet belgesi verilmeyen
işyeri dosyaları 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkarılarak re'sen araştırma
işlemi yapılacaktır.
Bu durumdaki işyeri dosyaları için, öncelikle ruhsat vermeye
yetkili makamlarla yazışma yapılarak, ruhsat vermeye yetkili makamca onaylanmış
seviye tespit tutanakları istenecek ve son seviye tespit tutanağında yer alan
inşaatın tamamlanma seviyesi ve tamamlanma tarihi esas alınarak araştırma
işlemi yapılacaktır. Ruhsat vermeye yetkili makamlarla yapılan yazışmalar
sonucunda, inşaatın tamamlanma seviyesinin belirtilmesi ancak belirtilen
seviyenin hangi tarihte bittiğinin anlaşılamaması halinde, son sigortalı
bildirimi yapılan tarih iş bitim tarihi olarak esas alınarak araştırma işlemi
yapılacaktır.
Ruhsat vermeye yetkili makamlarla yapılan yazışmalar sonucunda,
inşaatın tamamlanma seviyesi ve tamamlanma tarihinin bildirilmemesi halinde,
inşaatın tamamlanma seviyesi ve tamamlanma tarihinin tespiti amacıyla konu
sosyal güvenlik denetmenleri servisine intikal ettirilecek ve denetmen
tarafından düzenlenecek rapora göre işlem yapılacaktır.
Ünitece re'sen araştırma yapılan özel nitelikteki inşaat işinin
kalan kısmının işveren tarafından daha sonra tamamlanması durumunda, ilk
yapılan araştırma işleminde esas alınan iş bitim tarihinden sonraki ilk
sigortalı bildirim tarihi inşaatın başlangıç tarihi olarak kabul edilecek ve
daha önce araştırma yapılan bölümlerin yüz ölçümleri ile Kuruma bildirilen
prime esas kazanç tutarları son hesaplamada dikkate alınmayacaktır.
Örnek 1: 20.11.2025 tarihinde başlanılan ve yüzölçümü
1.000 m2 olan inşaat işi için son sigortalı çalıştırılan tarih
03.05.2026'dır. İşyerinden Mayıs 2026 ila Haziran 2028 arasındaki dönemler için
MPHB verilmemiştir. Ünitece 01.07.2028 tarihinde re'sen araştırma işlemine
başlanılmıştır. Belediyeden alınan 05.07.2028 tarihli yazı ekinde yer alan son
seviye tespit tutanağında, 18.05.2026 tarihi itibarıyla inşaatın %60'ının
tamamlandığı bildirilmiştir. Bu durumda 18.05.2026 tarihi iş bitim tarihi kabul
edilecek ve (1.000 x %60) 600 m2 için ünitece 2025 birim maliyet bedeli dikkate
alınarak re'sen araştırma işlemi yapılacaktır.
Araştırma işleminden sonraki ilk sigortalı bildirimi 01.08.2029
tarihinde yapılarak inşaatın 20.06.2030 tarihinde tamamlanması durumunda, daha
önce araştırma işlemi yapılan 600 m2 ve Kuruma bildirilen prime esas kazanç
tutarı son hesaplamada dikkate alınmayacak, inşaatın başlangıç tarihi
01.08.2029, bitiş tarihi 20.06.2030 olarak kabul edilecek, sonradan tamamlanan
400 m2 için 2029 birim maliyet bedeli dikkate alınarak araştırma işlemi
yapılacaktır. Yapılan iki araştırma işlemi sonrasında fark prim borcu çıkmaması
veya çıkan fark prim borcunun ödenmesi, dosyada başkaca borç olmaması ve
işverence talep edilmesi halinde inşaatın tamamı için (1.000 m2) ilişiksizlik
belgesi verilecektir.
Örnek 2: 20.11.2025 tarihinde başlanılan ve yüzölçümü
1.000 m2 olan inşaat işi için son sigortalı çalıştırılan tarih 03.05.2026'dır.
İşyerinden Mayıs 2026-Haziran 2028 arasındaki dönemler için MPHB verilmemiştir.
Belediyeden alınan 10.07.2028 tarihli yazı ekinde yer alan belediye onaylı son
seviye tespit tutanağında, 01.03.2027 tarihi itibarıyla inşaatın %60'ının
tamamlandığı bildirilmiştir. Bu durumda 01.03.2027 tarihi iş bitim tarihi kabul
edilecek ve (1.000 x %60) 600 m2 için 2025 ve 2026 yıllarının birim maliyet
bedellerinin aritmetik ortalaması dikkate alınarak ünitece re'sen araştırma
işlemi yapılacaktır.
Araştırma işleminden sonraki ilk sigortalı bildirimi 01.08.2029
tarihinde yapılarak inşaatın 20.06.2030 tarihinde tamamlanması durumunda, daha
önce araştırma işlemi yapılan 600 m2 ve Kuruma bildirilen prime esas kazanç
tutarı son hesaplamada dikkate alınmayacak, inşaatın başlangıç tarihi
01.08.2029, bitiş tarihi 20.06.2030 olarak kabul edilecek, sonradan tamamlanan
400 m2 2029 yılı birim maliyet bedeli esas alınarak araştırma işlemi
yapılacaktır. Yapılan iki araştırma işlemi sonrasında fark prim borcu çıkmaması
veya çıkan fark prim borcunun ödenmesi, dosyada başkaca borç olmaması ve
işverence talep edilmesi halinde inşaatın tamamı için (1.000 m2) ilişiksizlik
belgesi verilecektir.
Örnek 3: 05.10.2023 tarihinde başlanılan ve yüzölçümü
1.000 m2 olan inşaat işi için son sigortalı çalıştırılan tarih 03.05.2026'dır.
İşyerinden Mayıs 2026-Haziran 2028 arasındaki dönemler için MPHB verilmemiştir.
Belediyeden alınan 11.07.2028 tarihli yazı ekinde yer alan belediye onaylı son
seviye tespit tutanağında, 31.12.2025 tarihi itibarıyla inşaatın %60'ının
tamamlandığı bildirilmiştir. 31.12.2025 ile 03.05.2026 tarihleri arasında
sigortalı bildirimi devam etmiştir. Bu durumda 31.12.2025 tarihi iş bitim
tarihi kabul edilecek ve (1.000 x %60) 600 m2 için 2023 ve 2024 yıllarının
birim maliyet bedellerinin aritmetik ortalaması ile 31.12.2025 tarihine kadarki
prime esas kazanç toplamı dikkate alınarak ünitece re'sen araştırma işlemi
yapılacaktır.
İnşaatın 09.10.2030 tarihinde tamamlanması durumunda, daha önce
araştırma işlemi yapılan 600 m2 ve Kuruma bildirilen prime esas kazanç tutarı
son hesaplamada dikkate alınmayacak, kalan kısmın başlangıç tarihi 01.01.2026,
bitiş tarihi 09.10.2030 olarak kabul edilerek sonradan tamamlanan 400 m2 için
2026, 2027, 2028 ve 2029 yıllarının birim maliyet bedellerinin aritmetik
ortalaması esas alınarak araştırma işlemi yapılacaktır.
Örnek 4: 20.11.2025 tarihinde başlanılan ve yüzölçümü
1.000 m2 olan inşaat işi için son sigortalı çalıştırılan tarih 31.05.2026'dır.
İşyerinden Mayıs 2026-Haziran 2028 arasındaki dönemler için MPHB verilmemiştir.
Belediyeden alınan 10.07.2028 tarihli yazı ve eklerinde inşaatın 600
metrekaresinin tamamlandığı belirtilmiş ancak belirtilen seviyenin hangi
tarihte bittiği belirtilmemiştir. Bu durumda, 31.05.2026 tarihi iş bitim tarihi
kabul edilecek ve (1.000 x %60) 600 m2 için 2025 yılı birim maliyet bedeli dikkate
alınarak ünitece re'sen araştırma işlemi yapılacaktır.
Örnek 5: 20.11.2025 tarihinde başlanılan ve yüzölçümü
1.000 m2 olan inşaat işi için son sigortalı çalıştırılan tarih 31.05.2026'dır.
İşyerinden Mayıs 2026-Haziran 2028 arasındaki dönemler için MPHB verilmemiştir.
Belediye ile yapılan yazışmalarda, inşaatın tamamlanma seviyesi ve tarihine
ilişkin bilgi ve belge temin edilememiştir. Bu durumda, inşaatın bitirilen
kısmının ve bitirilme tarihinin tespiti amacıyla konu sosyal güvenlik
denetmenleri servisine intikal ettirilecek ve denetmen tarafından düzenlenecek
rapora istinaden işlem yapılacaktır.
6-
"7)
HİÇ TESCİL EDİLMEMİŞ VEYA TESCİL EDİLMİŞ OLMAKLA BİRLİKTE HİÇ BİLDİRİMDE
BULUNULMAMASI" başlıklı bölümün 7.1 numaralı bendinin ilk paragrafında yer
alan "özel nitelikteki bina inşaatı işyerlerinde" ibaresi "özel
nitelikteki inşaat işyerlerinde" şeklinde değiştirilmiş, aynı bendin son
paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Araştırma işlemi sonucunda tespit edilen fark işçilik tutarı iş
bitim tarihinin bulunduğu aya mal edilerek işverene tebliğ edilecektir. Tebliğ
edilen prim ve gecikme cezası ve gecikme zammının ödenmesi, taahhütname
verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç kesinleşerek işlemler
sonuçlandırılacaktır.
7-
"8)
İŞİN BAŞLAMA VE BİTİŞ TARİHLERİNİN TESPİTİ" başlıklı bölümün 8.1 numaralı
bendinin başlığı "8.1 Özel nitelikteki inşaat işlerinde işin başlama ve
bitiş tarihlerinin tespiti" şeklinde değiştirilmiş, 8.2 numaralı bendinin
birinci paragrafından sonra gelmek üzere aşağıdaki paragraflar eklenmiştir.
8.1-
Özel
nitelikteki inşaat işlerinde işin başlama ve bitiş tarihlerinin tespiti
8.2-
İhale
makamı tarafından onaylanmış geçici kabul tutanağında ihale konusu işe ilişkin
eksik veya kusur bulunmadığının belirtilmesi halinde tutanakta belirtilen iş
bitim tarihi, tutanakta eksik veya kusur tespit edilmesi halinde ise eksik ve
kusurların tamamlandığı tarih, iş bitim tarihi olarak kabul edilir.
İşin geçici veya kesin kabule tabi olmaması durumunda ise ihale
makamı tarafından bildirilen iş bitim tarihine göre işlem yapılır.
Örnek 1- İstihkak tutarı 5.000.000 TL olan A ihale
konusu işi ile ilgili olarak, işveren tarafından verilen iş bitim dilekçesine
istinaden ihale makamı ile yazışma yapılmış ve ihale makamı tarafından
gönderilen 01.10.2025 tarihinde onaylanan geçici kabul tutanağında;
-
İşin
bitirildiği tarihin 22.08.2025 olduğu,
-
15.09.2025
- 18.09.2025 tarihleri arasında işyerine gidildiği, yüklenici tarafından
yapılmış olan işlerin geçici kabul bakımından incelendiği, yapılan inceleme
sonucunda işin sözleşme ve eklerine uygun olarak yapıldığı ve geçici kabule
engel olabilecek eksik, kusur ve arızaların bulunmadığının görüldüğü,
belirtilmiştir.
Bu durumda, iş bitim tarihi 22.08.2025 olarak kabul edilecek ve
işlemler buna göre yapılacaktır.
Örnek 2- İstihkak tutarı 5.000.000 TL olan A ihale
konusu işi ile ilgili olarak, işveren tarafından verilen iş bitim dilekçesine
istinaden ihale makamı ile yazışma yapılmış ve ihale makamı tarafından
gönderilen 13.09.2025 tarihinde onaylanan geçici kabul tutanağında;
-
İşin
bitirildiği tarihin 12.05.2025 olduğu,
-
01.06.2025
- 05.06.2025 tarihleri arasında işyerine gidildiği, yüklenici tarafından
yapılmış olan işlerin geçici kabul bakımından incelendiği, yapılan inceleme
sonucunda geçici kabulde noksan ve kusurlu işlerin tespit edildiği, noksan ve
kusurlu işlerin tamamlanması için 17.06.2025 tarihinden itibaren 14.09.2025
tarihine kadar süre verildiği, 09.09.2025 - 11.09.2025 tarihleri arasında
yapılan inceleme sonucunda, söz konusu eksik ve kusurlu işlerin tamamlandığının
tespit edildiği,
belirtilmiştir.
Bu durumda, iş bitim tarihi 11.09.2025 olarak kabul edilecek ve
işlemler buna göre yapılacaktır.
8-
"9)
ARAŞTIRMA VE RE'SEN YAPILACAK İŞLEMLERDE ORTAK HÜKÜMLER" başlıklı bölümün
9.3 numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, 9.11 numaralı bendinin
ikinci paragrafında yer alan "özel bina işyerlerinden dolayı" ibaresi
"özel nitelikteki inşaat işyerlerinden dolayı" şeklinde
değiştirilmiş, 9.12 numaralı bendinin birinci paragrafında yer alan "özel
nitelikteki bina inşaatları" ibaresi "özel nitelikteki inşaat
işleri" şeklinde, ikinci paragrafında yer alan "bina inşaatı
işyerinden" ibaresi "özel nitelikteki inşaat işyerinden"
şeklinde değiştirilmiş, 9.14 numaralı bendinde yer alan "özel bina
inşaatı" ibaresi "özel nitelikteki inşaat" şeklinde, "ön
değerlendirme" ibaresi "araştırma" şeklinde değiştirilmiş, 9.17 numaralı
bendinde yer alan "özel bina inşaatları" ibaresi "özel
nitelikteki inşaat işleri" şeklinde değiştirilmiş, 9.19.4 numaralı bendi
aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ve 9.23 numaralı bendinin birinci paragrafı
aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ikinci paragrafı yürürlükten kaldırılmıştır.
9-
3-
Ünitece ihale konusu işlerde yapılan araştırma sonucunda tespit edilen ve
Kuruma bildirilmediği anlaşılan asgari işçilik miktarı üzerinden, gerçek veya
tüzel kişiler ile tüzel kişiliği haiz olmayan kurum ve kuruluşlarca yapılan
özel nitelikteki inşaat işyerlerinde ise hesaplanan prim tutarı, aksine bir
tespit olmaması hâlinde, iş bitim tarihinin bulunduğu aya mal edilerek tahakkuk
ettirilmek suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte ödenmek üzere
işverene tebliğ olunur. İşverence borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay
içinde ödenmesi, taahhütname verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç
kesinleşir ve işlemler sonuçlandırılır.
9.19.4-
Özel nitelikteki inşaat işlerinde; işverence talep edilmesi halinde,
bitirildiği belirtilen kısımlar için ayrı asgari işçilik araştırma işlemi
yapılabilir ve bu kısımlar için kısmi ilişiksizlik belgesi verilebilir.
Kısmi ilişiksizlik belgesi verildikten sonra yapılan araştırma
işlemlerinde daha önce bitirilen ve kısmi ilişiksizlik belgesi verilen
bölümlerin yüz ölçümleri ile Kuruma bildirilen prime esas kazanç tutarları son
hesaplamada dikkate alınmaz. Dolayısıyla Kuruma bildirilmesi gereken prime esas
kazançtan fazla olan tutarlar sonraki hesaplamada dikkate alınmayacaktır.
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 16.05.2026 tarihinden önce kısmi
ilişiksizlik belgesi verilen özel nitelikteki inşaat işlerinde 16.05.2026
tarihi ve sonrasında kısmi ilişiksizlik veya ilişiksizlik belgesi için Kuruma
başvurulması halinde, Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce bitirilen ve
kısmi ilişiksizlik belgesi verilen bölümlerin yüz ölçümleri ile bu kısımlar
için Kuruma bildirilmesi gereken prime esas kazanç tutarları son hesaplamada
dikkate alınmaz. Dolayısıyla Kuruma bildirilmesi gereken prime esas kazançtan
fazla olan tutarlar sonraki hesaplamada dikkate alınacaktır.
İşverenin kısmi ilişiksizlik belgesi talebinden sonra, ruhsat
vermeye yetkili makamlarla yapılan yazışma sonucunda belirlenen inşaatın
tamamlanma seviyesi ve tamamlanma tarihi üzerinden araştırma işlemi yapılır.
İnşaatın tamamlanma seviyesi tespit edilmiş olmakla birlikte tamamlanma
tarihinin tespit edilememiş olması halinde, kısmi ilişiksizlik belgesi talep
tarihi inşaatın bitiş tarihi olarak dikkate alınır.
Yapılan araştırma sonucunda yeterli işçilik bildirimi olduğunun
tespit edilmesi veya yeterli işçilik bildirimi olmamakla birlikte, eksik
bildirilen işçilik üzerinden hesaplanan tutarın ödenmesi ve söz konusu inşaat
işiyle ilgili olarak başkaca borç bulunmaması halinde kısmi ilişiksizlik
belgesi düzenlenir. Kısmi ilişiksizlik belgesi talebinde bulunan işverenin
talebine istinaden yapılan hesaplama sonucu işverenin yeterli işçilik
bildiriminin olmadığının anlaşılması halinde, eksik işçilik bildirimi üzerinden
hesaplanan fark prim tutarı iş bitim tarihinin bulunduğu aya tahakkuk
ettirilir. Hesaplanan tutar gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte bir ay
içerisinde ödenmek üzere işverene tebliğ edilir. Hesaplanan tutarın tebliğ
tarihinden itibaren bir ay içerisinde ödenmemesi durumunda, yapılan araştırma
işlemi iptal edilir.
Kısmi ilişiksizlik belgesi verildikten sonra araştırma işlemi
yapılmayan kısmın işe başlama tarihi, kısmi ilişiksizlik belgesi talebine
istinaden yapılan araştırma işleminde esas alınan iş bitim tarihinden sonraki
ilk sigortalı bildirim tarihidir.
İnşaatın bitirilen kısmı/kısımları için asgari işçilik
araştırması yapılabilmesi için Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği ekinde yer
alan "Ek:11-İnşaatın İkmal Edilen Kısmının Bina Maliyetine Oranlarını
Gösterir Cetvel" de ya da ilgili ruhsat vermeye yetkili makam tarafından
onaylanan yapı denetim tutanağında inşaatın ilişiksizlik belgesi talebinde
bulunulan kısmının bitmiş olduğunun belirtilmesi gerekmektedir.
Örnek 1: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.03.2022 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 31.12.2023 tarihli dilekçe ile 2.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediye ile yapılan
yazışma sonucu inşaatın 31.12.2023 tarihi itibarıyla tamamlanma seviyesinin %50
olduğu bildirilmiştir. Kısmi ilişiksizlik belgesi talep tarihinden sonra da
(01.01.2024 tarihi itibarıyla) sigortalı bildirilmeye devam edilmiştir.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2022 yılı prime esas kazanç bildirimi 300.000 TL
2023 yılı prime esas
kazanç bildirimi 400.000 TL (31.12.2023 tarihi itibarıyla) +
700.000 TL'dir.
2022 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 4.650 TL ve bitirilen
kısım 2.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken asgari
işçilik tutarı (2.000x4.650x6,75/100) = 627.750 TL'dir.
Bildirilmesi gereken tutar (627.750 TL) ile 31.12.2023 tarihine
kadar bildirilen tutar (700.000 TL) karşılaştırıldığında
(700.000-627.750=)72.250 TL yeterli bildirim olduğu ve 31.12.2023 tarihi
itibarıyla özel nitelikteki inşaat işyerinden de borcunun bulunmadığı tespit
edildiğinden, 2.000 m2 inşaat alanı için kısmi ilişiksizlik belgesi
verilmiştir.
18-
05.2026
tarihinde inşaatın tamamı bitirilerek işveren tarafından ilişiksizlik belgesi
talebinde bulunulmuştur. Kısmi ilişiksizlik belgesi verildikten sonra,
araştırma işlemi yapılmayan kısmın başlangıç tarihi 01.01.2024, bitiş tarihi de
18.05.2026 olarak esas alınacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2024 yılı prime esas kazanç tutarı 500.000 TL
2025 yılı prime esas kazanç tutarı 600.000 TL
2026 yılı prime esas kazanç tutarı 700.000 TL + 1.800.000 TL
31.12.2023 tarihinde kısmi ilişiksizlik belgesi
düzenlendiğinden, hesaplama işleminde kullanılan 2.000 m2 ile kuruma
bildirilmesi gereken tutar olan 627.750 TL sonraki hesaplamada dikkate
alınmayacaktır. Bu durumda, 16.05.2026 tarihinden önce kısmi ilişiksizlik
belgesi alındığından, Kuruma bildirilmesi gereken prime esas kazançtan fazla
olan 72.250 TL'nin toplam prime esas kazanca eklenmesi gerektiğinden, toplam
prime esas kazanç tutarı (1.800.000 + 72.250 =) 1.872.250 TL olacaktır.
2024 yılı III-B birim maliyet bedeli: 14.400 TL/ m2
2025 yılı III-B birim maliyet bedeli: 18.200 TL/ m2
Hesaplamada esas alınacak birim maliyet bedeli: (14.400 +
18.200)/2 = 16.300 TL/ m2
İnşaatın maliyeti: 2.000 x 16.300 = 32.600.000 TL
Bildirilmesi gereken prime esas kazanç: 32.600.000 x %6,75 =
2.200.500 TL
Fark işçilik tutarı: 2.200.500 - 1.872.250 = 328.250 TL
olacaktır. Bu tutar üzerinden hesap edilen fark prim borcunun ödenmesi ve söz
konusu işyeri dosyasından başkaca borcun bulunmaması halinde inşaatın tamamı
için ilişiksizlik belgesi verilecektir.
Örnek 2: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.12.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 18.05.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 18.05.2026 tarihi itibarıyla tamamlanma oranının %25 olduğu
bildirilmiştir. 19.05.2026 tarihinden itibaren sigortalı bildirilmeye devam
edilmiştir. Bu durumda;
Belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2
üzerinden araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç
içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç tutarı:
2025 yılı
prime esas kazanç bildirimi 600.000 TL
2026 yılı prime esas kazanç bildirimi
700.000 TL (18.05.2026 tarihi itibarıyla) +
1.300.000 TL'dir.
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak yapılan hesaplamada Kuruma bildirilmesi gereken
asgari işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL olduğu
belirlenmiştir.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.300.000 TL) karşılaştırıldığında (1.300.000 - 1.228.500 =) 71.500 TL
kısmi ilişiksizlik belgesi talep edilen kısım için yeterli bildirim olduğundan,
söz konusu işyeri dosyasından başkaca borcunun bulunmaması halinde, 1.000 m2
için kısmi ilişiksizlik belgesi verilecektir.
Daha sonraki bir tarihte işveren tarafından kısmi ilişiksizlik
veya ilişiksizlik belgesi talep edilmesi durumunda yapılacak olan hesaplamada,
kısmi ilişiksizlik belgesi düzenlenen 1.000 m2 ve Kuruma bildirilen
prime esas kazanç tutarı olan 1.300.000 TL (16.05.2026 tarihinden sonra
hesaplama yapıldığından, Kuruma bildirilmesi gereken prime esas kazançtan fazla
olan 71.500 TL sonraki prime esas kazanca dahil edilmeyecektir) sonraki
hesaplamada dikkate alınmayacaktır. Sonraki hesaplamada inşaatın başlangıç tarihi
olarak 19.05.2026 tarihi esas alınacaktır.
Örnek 3: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.12.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 20.09.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 18.05.2026 tarihi itibarıyla %25'inin tamamlandığı
bildirilmiştir. Bu durumda, inşaatın bitiş tarihi 18.05.2026 tarihi olarak esas
alınacaktır.
18.05.2026 tarihinden sonra ilk sigortalı bildirim tarihi
05.08.2026 tarihidir. Bu durumda;
Belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2
üzerinden araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2025 yılı prime esas kazanç bildirimi 500.000 TL
2026 yılı prime esas
kazanç bildirimi 600.000 TL (18.05.2026 tarihi itibarıyla) + 1.100.000 TL'dir.
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken asgari
işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL'dir.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.100.000 TL) karşılaştırıldığında (1.228.500 - 1.100.000 =) 128.500 TL
eksik işçilik bildirimi tespit edilmiştir. Bildirilen eksik işçilik tutarı işin
bittiği tarihin (18.05.2026) bulunduğu 2026/Mayıs ayına tahakkuk ettirilmek
suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverene tebliğ
edilecektir. Tebliğ edilen tutarın işverence ödenmesi ve söz konusu işyeri
dosyasından başkaca borcunun bulunmaması halinde 1.000 m2 için kısmi
ilişiksizlik belgesi verilecektir.
Daha sonraki bir tarihte işveren tarafından kısmi ilişiksizlik
veya ilişiksizlik belgesi talep edilmesi durumunda yapılacak olan hesaplamada,
kısmi ilişiksizlik belgesi düzenlenen 1.000 m2 ve ödenen fark prim tutarı dahil
Kuruma bildirilen prime esas kazanç tutarı olan 1.228.500 TL sonraki
hesaplamada dikkate alınmayacaktır. Sonraki hesaplamada inşaatın başlangıç
tarihi olarak 05.08.2026 tarihi esas alınacaktır.
Örnek 4: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.03.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 20.06.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 31.12.2025 tarihi itibarıyla %25'inin tamamlandığı
belirtilmiştir. 01.01.2026 tarihi itibarıyla sigortalı bildirimi devam
etmektedir. Bu durumda, inşaatın bitiş tarihi 31.12.2025 tarihi olarak esas
alınacak ve belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2 üzerinden
araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2025 yılı prime esas kazanç bildirimi 1.300.000 TL (31.12.2025
tarihi itibarıyla)
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken asgari
işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL'dir.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.300.000 TL) karşılaştırıldığında (1.300.000 - 1.228.500 =) 71.500 TL
kısmi ilişiksizlik talep edilen kısım için yeterli olduğundan söz konusu işyeri
dosyasından başkaca borcunun bulunmaması halinde, 1.000 m2 için kısmi
ilişiksizlik belgesi verilecektir.
İnşaatın 05.10.2027 tarihinde tamamlanması durumunda, sonradan
tamamlanan kısmın (3.000 m2) iş başlangıç tarihi 01.01.2026 tarihi
esas alınarak, 2026 yılı birim maliyet bedeli ile 01.01.2026 tarihi ve
sonrasında bildirilen prime esas kazanç tutarları dikkate alınarak araştırma
işlemi yapılacaktır.
Örnek 5: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.03.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 20.06.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 31.12.2025 tarihi itibarıyla %25'inin tamamlandığı
belirtilmiştir. 01.01.2026 tarihi itibarıyla sigortalı bildirimi devam
etmektedir. Bu durumda, inşaatın bitiş tarihi 31.12.2025 tarihi olarak esas
alınacak ve belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2 üzerinden
araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2025 yılı prime esas kazanç bildirimi 1.100.000 TL (31.12.2025
tarihi itibarıyla)
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken asgari
işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL'dir.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.100.000 TL) karşılaştırıldığında (1.228.500 - 1.100.000 =) 128.500 TL
eksik işçilik bildirimi tespit edilmiştir. Bildirilen eksik işçilik tutarı işin
bittiği tarihin (31.12.2025) bulunduğu 2025/Aralık ayına tahakkuk ettirilmek
suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverene tebliğ
edilecektir. Tebliğ edilen tutarın işverence ödenmesi ve söz konusu işyeri
dosyasından başkaca borcunun bulunmaması halinde 1.000 m2 için kısmi
ilişiksizlik belgesi verilecektir.
İnşaatın 05.10.2027 tarihinde tamamlanması durumunda, sonradan
tamamlanan kısmın (3.000 m2) başlangıç tarihi 01.01.2026 tarihi esas alınarak,
2026 yılı birim maliyet bedeli ile 01.01.2026 tarihi ve sonrasında bildirilen
prime esas kazanç tutarları dikkate alınarak araştırma işlemi yapılacaktır.
İşveren tarafından ödenen 128.500 TL fark prim tutarı ise sonraki hesaplamada
dikkate alınmayacaktır.
Örnek 6: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.12.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 20.05.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 18.05.2026 tarihi itibarıyla %25'inin tamamlandığı
bildirilmiştir. 19.05.2026 tarihinden itibaren sigortalı bildirilmeye devam
edilmiştir. Bu durumda;
Belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2
üzerinden araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2025 yılı prime esas kazanç bildirimi 500.000 TL
2026 yılı prime esas
kazanç bildirimi 600.000 TL (18.05.2026 tarihi itibariyle) +
1.100.000 TL'dir.
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken
asgari işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL'dir.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.100.000 TL) karşılaştırıldığında (1.228.500 - 1.100.000=) 128.500 TL
eksik işçilik bildirimi tespit edilmiştir. Bildirilen eksik işçilik tutarı işin
bittiği tarihin (18.05.2026) bulunduğu 2026/Mayıs ayına tahakkuk ettirilmek
suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverene tebliğ
edilecektir. Tebliğ edilen tutarın, tebliğ tarihinden itibaren bir aylık süre
içinde ödenmemesi halinde, yapılan hesaplama işlemi iptal edilecek ve işverenin
kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusu geçersiz sayılacaktır.
Örnek 7: ABC İnşaat Ltd. Şti. tarafından toplam 4.000 m2
ve III-B yapı sınıf ve grubunda olan özel bina inşaatına 01.12.2025 tarihinde
başlanılmıştır. İşveren, 20.05.2026 tarihli dilekçe ile 1.000 m2 inşaat alanı
için kısmi ilişiksizlik belgesi başvurusunda bulunmuştur. Belediyeden gelen
yazıda inşaatın 18.05.2026 tarihi itibarıyla %25'inin tamamlandığı
bildirilmiştir. Bu durumda;
Belediyeden gelen yazıda tamamlandığı belirtilen 1.000 m2
üzerinden araştırma işlemi yapılacaktır.
Bu süreç içinde Kuruma bildirilen toplam prime esas kazanç
tutarı:
2025 yılı prime esas kazanç bildirimi 500.000 TL
2026 yılı prime esas kazanç bildirimi 600.000 TL
(18.05.2026 tarihi itibarıyla)
1.100.000 TL'dir.
2025 yılı yapı yaklaşık birim maliyeti 18.200 TL ve bitirilen
kısım 1.000 m2 esas alınarak hesaplanan Kuruma bildirilmesi gereken asgari
işçilik tutarı: (1.000 x 18.200 x %6,75) = 1.228.500 TL olacaktır.
Bildirilmesi gereken tutar (1.228.500 TL) ile Kuruma bildirilen
tutar (1.100.000 TL) karşılaştırıldığında (1.228.500 - 1.100.000 =) 128.500 TL
eksik işçilik bildirimi tespit edilmiştir. Bildirilen eksik işçilik tutarı işin
bittiği tarihin (18.05.2026) bulunduğu 2026/Mayıs ayına tahakkuk ettirilmek
suretiyle gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverene tebliğ
edilmiştir.
İşveren, tebliğ edilen tutarı ödememiş ve 850 m2 için yapılacak
araştırma işleminde yeterli işçilik bildiriminin olduğunu öne sürerek 850 m2
için kısmi ilişiksizlik belgesi talep etmiştir. Bu durumda, belediyeden temin
edilen seviye tespit tutanağında belirtilen inşaatın tamamlanma seviyesi (1.000
m2) üzerinden araştırma işlemi yapılması gerektiğinden, işverenin bu talebi
reddedilecektir.
9.23- İhale konusu işler ile özel nitelikteki inşaat
işleri için yapılan araştırma işlemi sonucunda tespit edilen ve Kuruma
bildirilmediği anlaşılan asgari işçilik miktarı üzerinden hesaplanan prim
tutarı veya Kurumumuzun Sosyal Güvenlik Müfettişlerince/serbest muhasebeci malî
müşavirler ile yeminli malî müşavirlerce yapılan tespitlere istinaden tebliğ
edilen fark işçilik tutarı, aksine bir tespit olmaması hâlinde, iş bitim
tarihinin bulunduğu aya mal edilerek tahakkuk ettirilmek suretiyle gecikme
cezası ve gecikme zammı ile birlikte ödenmek üzere işverene tebliğ edilir.
İşverence borcun tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenmesi, taahhütname
verilmesi veya itirazda bulunulmaması halinde borç kesinleşir ve işlemler
sonuçlandırılır.
9- "10) İLİŞİKSİZLİK BELGESİ VERİLME SÜRELERİ"
başlıklı bölümün 10.2 numaralı bendinde yer alan "özel bina inşaatı"
ibaresi "özel nitelikteki inşaatlardan" şeklinde değiştirilmiştir.
Bilgilerini ve gereğini arz/rica ederim.
...
Kurum Başkanı
----------o----------
